E-MAIL ALERT

RSS FEED
2007, Volume 39, Number 2, Page(s) 142-144
[ Summary ] [ PDF ] [ Similar Articles ] [ Mail to Author ] [ Mail to Editor ]
El Bileği Ganglion Kistinin Postoperatif Komplikasyonlarının Giderilmesinde Elektroakupunktur Tedavisi: Bir Olgu Sunumu
Saliha Karatay
Atatürk Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı, Erzurum
Anahtar Kelimeler: Ganglion, Elektroakupunktur, Skar, Tedavi
Abstract
Ganglionlar el bileği çevresinde en yaygın görülen benin karekterde şişliklerdir. Ganglionların cerrahi eksizyonu hipertrofik skar oluşumuna, fonksiyon bozukluklarına ve hassasiyete neden olabilir. Bu olgu sunumunda, elektroakupunktur tedavisinin, 27 yaşındaki bir hastada el bileği ganglion kistinin cerrahi eksizyonuna bağlı oluşan hipertrofik skar, ağrı ve hareket kısıtlılığı üzerindeki faydalı etkileri rapor edilmiştir.
  • Top
  • Abstract
  • Introduction
  • Case Presentation
  • Disscussion
  • References
    • Introduction
    Ganglionlar genellikle eklem kapsülü, tendon ya da tendon kılıflarının yakınında bulunan, kadınlarda erkeklere oranla daha sık rastlanan, benin karekterde kistlerdir 1. Nedeni kesin olarak bilinmemekle birlikte, tekrarlayan travmalar, el bileğine aşırı yük bindirme gibi ağır aktiviteler suçlanmaktadır 2. Ganglionların yaklaşık % 50 kadarı spontan gerileyebildiği için, öncelikle konservatif tedaviler uygulanmakta, cevapsız vakalarda ise cerrahi eksizyon yapılmaktadır 3. Bu olgu sunumunda, el bileği dorsal yüzündeki ağrılı bir ganglionun cerrahi eksizyonu sonrasında oluşan kalın skar dokusu, ağrı ve hareket kısıtlılığı şikayetleriyle başvuran bir vakada uygulanan elektroakupunktur tedavisinin sonuçları tartışılmaktadır.
  • Top
  • Abstract
  • Introduction
  • Case Presentation
  • Disscussion
  • References
    • Case Presentation
    Yirmiyedi yaşındaki hastanın 2 yıl önce, sol el bileğinin dorsal yüzünde, yaklaşık 1 cm çapında bir şişlik meydana gelmiş. Şişlik üzerinde kızarıklık, sıcaklık olmamış. Önceleri yumuşak olan bu şişlik zamanla sertleşmiş ve büyüyerek yaklaşık 2-2,5 cm'ye ulaşmış. El hareketleri sırasında ağrı da yapmaya başlayınca hasta doktora başvurmuş ve çeşitli ağrı kesici ilaçlarla el bilek ateli verilerek yaklaşık 1 yıl kadar tedavi edilmiş. Şikayetlerinde değişiklik olmayan hastaya ganglion kisti tanısı konularak operasyon önerilmiş. Plastik Cerrahi Kliniği tarafından ameliyat edilen hastanın ağrı şikayeti geçmemiş ve bu nedenle 2 ay kadar elini hiç kullanamamış. El bileği üzerinde oluşan sert, kalın, koyu renk nedbe dokusu da aşırı gerginlik yapıyormuş.

    Hasta, operasyondan yaklaşık 4 ay sonra fizik tedavi ve rehabilitasyon polikliniğine, sol el bileğinde ağrı ve hareket kısıtlılığı şikayetleriyle başvurdu. Yapılan muayenede sol el bileği dorsal yüzünde operasyona ait yaklaşık 3 cm uzunlukta ve 1 cm genişlikte koyu kırmızı renkli skar dokusu gözlendi. El bileği hareketleri oldukça ağrılı ve kısıtlıydı. Dorsofleksiyon 20º, palmar fleksiyon 10º kadar yapılabiliyordu. Her iki hareket sırasında da ağrı şiddeti görsel analog skalaya (VAS) göre 10 şiddetindeydi. Laboratuvar testlerinde bir özellik yoktu. Çekilen el bilek radyografisi de normal olarak değerlendirildi. Hasta ağrı ve hareket kısıtlılığı nedeniyle fizik tedavi programına alındı. 3 hafta süresince 15 seans fizik tedavi alan hastanın şikayetlerinde bir miktar rahatlama oldu. Ağrı şiddeti VAS'a göre 5, el bileği dorsofleksiyonu 60º, palmar fleksiyonu 40º idi. Hastaya ev içi egzersizleri tarif edilerek 1 ay sonra kontrol önerildi.

    Hasta 1 ay sonra görüldüğünde el bileği dorsofleksiyonu 60º, palmar fleksiyonu 40º şeklindeydi. Ağrı şiddeti yine orta derecedeydi (VAS'a göre 5) ve elinde üşüme şikayeti vardı. El bileği dorsal yüzündeki kabarık, sert, koyu renkli nedbe dokusundan ve buna bağlı gerginlikten yakınan hastaya akupunktur tedavisi önerildi. Nedbe dokusunun boyutları 2,8x0,7cm olarak ölçüldü. Lezyon çevresinde 0,21x15 mm ebadında 4 gümüş akupunktur iğnesi ve Li-11, Li-4 noktalarına 0,25x25 mm çelik akupunktur iğneleri ile doğru akımla 20 dakikalık elektroakupunktur tedavisi başlandı. 1,5 ay süreyle haftada 2 seans olmak üzere toplam 12 seans elektroakupunktur uygulandı. Hastanın el bileğindeki ağrı, gerginlik, üşüme şikayetleri tamamen geçti. Lezyonun koyu kırmızı rengi açık pembe renge döndü, boyutları 1,6x0,4cm olarak ölçüldü. El bileği dorsofleksiyonu 70º, palmar fleksiyonu 800 idi. Bu bulgularla tedavi sonlandırıldı.


    Click Here to Zoom    		 Resim 1: El bileği dorsal yüzünde 2,8x0,7cm ebatında koyu renkli nedbe dokusu izlenmektedir Resim 2 Akupunktur tedavisi sonrasında el bileği dorsal yüzündeki lez yonun 1,6x0,4cm ebatlarına gerilediği, renginin açık pembe renge döndüğü görülmektedir

  • Top
  • Abstract
  • Introduction
  • Case Presentation
  • Disscussion
  • References
    • Discussion
    El bileği ganglionlarının yaklaşık % 70'i dorsal yüzde meydana gelir 3. Genelde ağrısız olmakla beraber, bir sinire ya da diğer dokulara baskı uygulaması halinde ağrıya neden olabilirler 1. Spontan gerileme ihtimali de bulunduğu için, özellikle ağrı yapmayan, büyümeyen, küçük ebatlı ganglionlar takip edilebilirler. Ağrı, hareket kısıtlılığı ve kozmetik açıdan kötü görünüme neden olan ganglionlara aspirasyon uygulanarak, yoğun kıvamlı sıvı boşaltılabilir. Ancak aspirasyon sonrası rekurrens oranı % 80 civarındadır 4. Aspire edilemeyen ya da tekrar oluşan ganglionlarda cerrahi eksizyon uygulanır 5. Cerrahi sırasında ganglion kaynaklandığı yapıdan tamamen sıyrılarak kapsülüyle birlikte çıkarılmalıdır. Cerrahi eksizyon sonrasında bile vakaların % 20-30 kadarında yine nüksler görülebilir 1. Ayrıca cerrahi sonrasında bazı komplikasyonlarla da karşılaşılabilmektedir. Eksizyon yerinde oluşan skar dokuları bazen bilekte gerginliğe ve kötü görünüme neden olabilmektedir 1,5. Cerrahi sırasında damar ve sinir liflerinde hasar oluşabilmekte, sonuçta parestezik şikayetlere, fonksiyon kayıplarına yol açabilmektedir.

    Burada sunulan vakada da cerrahi sonrası gelişen büyük bir skar dokusu, el bileğinde aşırı gerginliğe neden olmuştu. Bilekte ağrı, hareket kısıtlılığı ve o elde üşüme şeklinde parestezik yakınmaları vardı. Uygulanan elektroakupunktur tedavisi ile koyu renkli skar küçülüp yumuşadı ve rengi de soldu. Ayrıca hastanın ağrı ve hareket kısıtlılığı şikayetleri de iyileşti.

    Yara iyileşmesi sırasında aşırı kollajen depolanmasıyla bazen kalın, gergin, koyu renk skar dokusu meydana gelebilir ve çeşitli semptomlara neden olabilir 6. Hipertrofik skar dokularını küçültmek amacıyla yine cerrahi çıkarma, lezyon içine kortikosteroid enjeksiyonları, lazer tedavisi, kriyoterapi gibi çeşitli tedavi yöntemleri kullanılmaktadır 6,7. Yüzyıllardır uygulanan akupunkturla skar dokusu tedavisi hakkında literatürde yeterli çalışma bulunmamakla birlikte, akupunkturun damar permeabilitesini düzenleyici etkisinden faydalanılabilir. Elektroakupunktur vazodilatasyonla skar dokusunun beslenmesini arttırarak granülasyon dokusunu küçültebilir 8.

    Tekeoğlu ve Doğan 9 tarafından yayınlanan bir olgu sunumunda 53 yaşındaki bir kadın hastanın el bileği dorsal yüzündeki 55x45 mm'lik bir gangliona elektroakupunktur uygulanmıştır. 6 haftalık 12 seans elektroakupunktur tedavisi sonrası 37x28 mm'ye inen ganglion kistinin 1 yıl sonrasındaki kontrolünde 15x13 mm olduğu ve bir daha tekrarlamadığı rapor edilmiştir. Elektroakupunkturun ganglionun konservatif tedavisinde etkili bir yöntem olduğu belirtilmiştir.

    Sonuç olarak elektroakupunktur tedavisi el bileği ganglion kistlerinin hem konservatif tedavisinde, hem de cerrahi eksizyonuna bağlı skar dokusu, ağrı, hareket kısıtlılığı, parestezi gibi komplikasyonların giderilmesinde etkili bir yöntem olarak görülmektedir.
  • Top
  • Abstract
  • Introduction
  • Case Presentation
  • Discussion
  • References
    • References

    1) Thommasen HV, Johnston S, Thommasen A. Management of the occasional wrist ganglion. Can J Rural Med 2006; 11: 51-2.

    2) Burke FD, Melikyan EY, Bradley MJ, Dias JJ. Primary care referral protocol for wrist ganglia. Postgrad Med J 2003; 79: 329-31.

    3) Hasham S, Burke FD. Diagnosis and treatment of swellings in the hand. Postgrad Med J 2007; 83: 296-300.

    4) Thornburg LE. Ganglions of the hand and wrist. J Am Acad Orthop Surg 1999; 7: 231-8.

    5) Nahra ME, Bucchieri JS. Ganglion cysts and other tumor related conditions of the hand and wrist. Hand Clin 2004; 20: 249-60.

    6) Alster TS, Tanzi EL. Hypertrophic scars and keloids: etiology and management. Am J Clin Dermatol 2003; 4: 235-43.

    7) Berman B, Perez OA, Konda S ve ark. A review of the biologic effects, clinical efficacy, and safety of silicone elastomer sheeting for hypertrophic and keloid scar treatment and management. Dermatol Surg 2007; 33: 1291-302

    8) Lin CF, Liao JM, Tsai SJ ve ark. Depressor effect on blood pressure and flow elicited by electroacupuncture in normal subjects. Auton Neurosci 2003; 107: 60-4.

    9) Tekeoğlu I, Doğan A. Electroacupuncture in the treatment of a ganglion of the wrist--a case report. Acupunct Med 2006; 24: 29-32
  • Top
  • Abstract
  • Introduction
  • Case Presentation
  • Discussion
  • References
    • [ Top ] [ Summary ] [ PDF ] [ Similar Articles ] [ Mail to Author ] [ Mail to Editor ]